ਤਿੱਤਲੀ ਜਾਂ ਪਿੱਪੜੀ? ਫਟਾਫਟ ਪਛਾਣ ਲਈ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ

ਤਿੱਤਲੀ ਤੇ ਪਿੱਪੜੀ ਨੂੰ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਛਾਣਨਾ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਕੀੜਾ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਬੈਠੇ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬੀ ਚਿੱਤਰ ਨਾਲ ਨਾ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਗੱਲ ਔਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੈਦਾਨੀ ਮੈਨੂਅਲ ਅਕਸਰ ਬੇਸ਼ੁਮਾਰ ਅਪਵਾਦ ਗਿਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬਾਹਰ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਜਵਾਬ ਲੈਣਾ ਔਖਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟੀ ਤੇ ਸੰਖੇਪ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਲੱਛਣਾਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਬਿਨਾਂ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਕੋਪ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤਾਲੀਮ ਦੇ ਕੁਝ ਸੈਕਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਵਰਤੋਂਯੋਗ ਫੈਸਲਾ-ਸਹਾਇਕ ਔਜ਼ਾਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤੋ, ਤੇ ਅਕਸਰ ਤੁਸੀਂ ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਤੇ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਵੱਖ ਕਰ ਲਓਗੇ।

ਤੁਰੰਤ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ: ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਸਾਫ਼ ਦਿਸੇ, ਉਹੇ ਦੇਖੋ

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਅਣਪਛਾਤਾ ਕੀੜਾ ਵੇਖੋ, ਤਾਂ ਇਕੋ ਲੱਛਣ ‘ਤੇ ਅਟਕਣ ਦੀ ਥਾਂ ਇਕ ਛੋਟੀ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਰਾਹੀਂ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਅੱਗੇ ਵਧੋ। ਕੋਈ ਇੱਕ ਵੀ ਲੱਛਣ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਪਰ ਕਈ ਲੱਛਣ ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਢਾਂਚਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੇਖੋ ਜੋ ਇਕ ਨਿਗਾਹ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਹਨ, ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਯਕੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਫਿਰ ਛੋਟੇ ਵਿਸਥਾਰਾਂ ਵੱਲ ਆਓ।

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੋ ਕਿ ਕੀੜਾ ਆਰਾਮ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਰ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੰਗ-ਭੰਗੀ ਦੂਰੋਂ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰ ਪਿੱਠ ਉੱਪਰ ਖੜ੍ਹੇ ਰੁੱਖੀਂ ਜੋੜ ਕੇ ਬੰਦ ਕਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਪਰਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਉੱਪਰ ਛੱਜੇ ਜਾਂ ਛੱਤ ਵਰਗਾ ਪਸਾਰ ਕੇ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਕਾਰ-ਰਚਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੰਕੇਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ; ਅੰਤ ‘ਤੇ ਗੋਲੀ ਵਾਲੀਆਂ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤਿੱਤਲੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਜਾਂ ਪਤਲਾ ਧਾਗੇ ਵਰਗੀਆਂ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਪਿੱਪੜੀ ਦੀ ਪਹਚਾਨ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਦੋ ਕਦਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਧੇਰੇ ਸਬੂਤ ਲਈ ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਣਾਵਟ ਤੇ ਰੰਗ-ਰੂਪ ਵੇਖੋ। ਪਤਲਾ, ਚੁਸਤ ਜਿਹਾ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਦਿਨ ਵਾਲੇ ਰੰਗ ਤਿੱਤਲੀ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਮੋਟਾ, ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਜਿਹਾ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਹੌਲੇ, ਸੁਥਰੇ ਰੰਗ ਪਿੱਪੜੀ ਵੱਲ ਝੁਕਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਆਖ਼ਿਰ ‘ਚ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਕਦੋਂ ਤੇ ਕਿੱਥੇ ਵੇਖਦੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਰਗਰਮੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵੱਲ ਖਿਚਾਅ ਕਈ ਵਾਰ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਦੇਂਦੇ ਹਨ।

ਪਰ, ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਰੀਰ: ਮੁੱਖ ਨਜ਼ਰੀ ਸੰਕੇਤ

ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਵੰਡ ਪਰਾਂ, ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁੱਲ ਬਣਾਵਟ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸ ਰਵਾਇਤੀ “ਪਿੱਪੜੀ ਜਾਂ ਤਿੱਤਲੀ” ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਸਲ ਕੁਦਰਤੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਾਮਯਾਬ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੇ ਢਾਂਚਾਗਤ ਲੱਛਣ ਵੇਖੋ ਜੋ ਉਮਰ ਜਾਂ ਘਸਾਈ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦੇ।

ਆਰਾਮ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਰਾਂ ਦੀ ਮੌਨਤ ਅਕਸਰ ਤੁਹਾਡਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਪਰ ਬਿਲਕੁਲ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਖੜੇ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆদਾਤਰ ਹੇਠਲਾ ਪਾਸਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਕਦੇ ਕਦੇ ਧੁੱਪ ਸੇਕਣ ਵੇਲੇ ਪਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਸਿੱਧੇ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਈ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਪਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਸਾਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਉੱਪਰ ਢਲਵੀਂ ਛੱਤ ਵਾਂਗ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਟੰਗਾਂ ਤੇ ਧਿਰਾਂ ਓਹਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਉੱਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਤਾਂ ਤਿੱਤਲੀ ਵਾਲਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਨਕਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਬੰਦ ਪਰਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਲੱਛਣ ਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਨਾ ਸਮਝ ਕੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਇਸ਼ਾਰੇ ਵਜੋਂ ਹੀ ਲਓ। ਪਰਾਂ ਦੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਦੇ ਅੱਗੇਲੇ ਪਰ ਅਕਸਰ ਹੋਰ ਕੋਈਨਿਏਂ ਜਾਂ ਤਿਕੋਣੇ ਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਦੇ ਪਰ ਵਧੇਰੇ ਚੋੜੇ ਤੇ ਗੋਲਾਈ ਵਾਲੇ ਦਿਖਦੇ ਹਨ।

ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਫ਼ੈਸਲਾ-ਕੁਨ ਅੰਗ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਸਾਫ਼, ਪਤਲੀ, ਧਾਗੇ ਵਰਗੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਸਪਸ਼ਟ ਗੋਲੀ, ਛੋਟੀ ਕਾਂਟੀ ਜਾਂ ਹਲਕੇ ਸੁਜਾਅ ‘ਤੇ ਮੁਕਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੇਖ ਸਕੋ ਤਾਂ ਇਹ ਬਿਨਾਂ ਬੜੇ ਕੱਚ ਦੇ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਪੂਰੀ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਪਤਲੀਆਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਕੰਗੇਦਾਰ/ਰੇਸ਼ੇਦਾਰ ਬਣਤਰ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪੱਖੇਦਾਰ ਜਾਂ ਕੰਗੇ ਵਰਗੀਆਂ ਦਿਖਣ, ਤਾਂ ਇਹ ਲਗਭਗ ਪੱਕੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਕੀੜਾ ਪਿੱਪੜੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਡੰਡੀ ਵਰਗਾ ਡੰਡਾ ਦਿੱਸੇ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਤ ‘ਤੇ ਸਾਫ਼ ਗੁੱਥੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਤਿੱਤਲੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਣਾਵਟ ਇਕ ਹੋਰ ਪਰਤ ਵਜੋਂ ਸਬੂਤ ਦੇਂਦੀ ਹੈ। ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਅਕਸਰ ਕਾਫ਼ੀ ਪਤਲੀਆਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਸਰੀਰ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਹਿੱਸਾ ਤੰਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਪਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਾਲ-ਰੇਸ਼ੇ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੂਲ ਰੂਪਰੇਖਾ ਨਰਮ ਤੇ ਨਾਜੁਕ ਜਿਹੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਮੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਪਰ ਵਾਲਾਂ/ਸਕੈਲਾਂ ਦੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਸਪਸ਼ਟ ਦਿਖਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਵੇਖਣ ‘ਤੇ ਉਹ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਗੁੱਦੇਦਾਰ ਜਾਂ ਭਾਰੀ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਗੱਲ ਵੀ ਦੇਖੋ ਕਿ ਪਰ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਢੱਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਮਿਲ ਕੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਜਲਦੀ ਧੱਕ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਵਿਹਾਰ, ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਥਾਂ: ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸੰਕੇਤ

ਜਦੋਂ ਢਾਂਚਾਗਤ ਲੱਛਣ ਸਾਫ਼ ਨਾ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਹੀ ਜਵਾਬ ਵੱਲ ਧੱਕ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਣ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤਦੋਂ ਮਦਦਗਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕੀੜਾ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹਿਲਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਰੋਸ਼ਨੀ ਘੱਟ ਹੋਵੇ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਵੇਖਣਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਉੱਡਦਾ ਹੈ, ਕਦੋਂ ਸਰਗਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਰਵੱਈਆ ਰੱਖਦਾ ਹੈ – ਇਹ ਸਭ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਅਧਿਕਤਰ ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਰਗਰਮ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲਾਂ ‘ਤੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਸੌਖੀ ਨਾਲ ਦਿੱਸ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਡਾਨ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹੋਰ ਸਿਧੀ ਤੇ ਮੰਜ਼ਿਲ-ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਫੁੱਲ ਤੋਂ ਫੁੱਲ ਵੱਲ ਕਾਫ਼ੀ ਰੁੱਖੇ ਜਾਂ ਹੌਲੇ ਲੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਨਾਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਸਤਹਾਂ ‘ਤੇ ਬੈਠਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਸਿਰੇ, ਨੰਗੀ ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਧੁੱਪ ਵਾਲੇ ਪੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਪਰਾਂ ਵਾਲੀ ਭੰਗੀ ਸਪਸ਼ਟ ਦਿੱਸਦੀ ਹੈ। ਤਿੱਤਲੀਆਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਬੰਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵੱਲ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਜੇ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਬਰਾਮਦੇ ਦੀ ਲਾਈਟ ਜਾਂ ਖਿੜਕੀ ਕੋਲ ਕੋਈ ਅਣਪਛਾਤਾ ਪਰਾਂ ਵਾਲਾ ਕੀੜਾ ਭਟਕ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਤਿੱਤਲੀ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਅਧਿਕਤਰ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਸ਼ਾਮ ਢਲਦੇ ਜਾਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਬਰামে ਦੀਆਂ ਬੱਤੀਆਂ, ਗਲੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਟਾਂ ਤੇ ਖਿੜਕੀਆਂ ਵੱਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਖਿਚੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਡਾਨ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਅਣਘੜੀ, ਤਰੱਲੀ ਜਾਂ ਭਟਕਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਿੱਧੀਆਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਸਤਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਦੀਵਾਰਾਂ, ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੇ ਤਣੇ ਜਾਂ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਫਰੇਮਾਂ ਉੱਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਕੁਝ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉੱਡਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਖਿੜੇ ਫੁੱਲਾਂ ਤੋਂ ਰਸ ਪੀਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਰਸ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਕੀੜਾ ਵੇਖੋ ਜੋ “ਤਿੱਤਲੀ ਵਰਗਾ” ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਕੇਵਲ ਵਿਹਾਰ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰੋ; ਉਸ ਦੀਆਂ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਤੇ ਪਰਾਂ ਦੀ ਮੌਨਤ ਦੁਬਾਰਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਹਾਰ ਇੱਕੱਲਾ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ।

ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਵੀ ਹੋਰ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸੁਧਾਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਧੁੱਪ ਵਾਲੇ ਬਾਗ ਜਾਂ ਮੇਦਾਨ ਵਿੱਚ ਰੰਗੀਨ ਫੁੱਲਾਂ ਉੱਪਰ ਮੰਡਲਾਉਂਦਾ ਚਟਖਾਰੇਦਾਰ ਕੀੜਾ ਅਕਸਰ ਤਿੱਤਲੀ ਹੋਣ ਦੀ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਨਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਦਰੱਖਤ ਦੇ ਤਣੇ ਜਾਂ ਛਾਂ ਵਾਲੀ ਦੀਵਾਰ ਉੱਪਰ ਛਾਲ ਵਰਗੇ ਸੁਆਹੀਏ/ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦਾ ਕੀੜਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿੱਪੜੀ ਹੋਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਸਬੂਤ ਵਜੋਂ ਲਓ, ਮੁੱਖ ਪਛਾਣ ਦੇ ਅਧਾਰ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਾਂ ਤੇ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨਾਲ ਤੋਲੋ।

ਅਪਵਾਦਾਂ ਨਾਲ ਨਿਭਾਵਾ: ਜਦੋਂ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਇੱਕੋ ਜਵਾਬ ਨਾ ਦੇਵੇ

ਕਦੇ ਕਦੇ ਤੁਹਾਡੀ ਤੇਜ਼ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਮਿਲੇ-ਜੁਲੇ ਸੰਕੇਤ ਦੇਵੇਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਗੋਲੀ ਵਾਲੀਆਂ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਵਾਲੀ ਪਿੱਪੜੀ ਜਾਂ ਪਰ ਪਸਾਰ ਕੇ ਬੈਠੀ ਤਿੱਤਲੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਪਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਚਾਣ ਲੈਣ ਨਾਲ ਬੇਸੂਧ ਉਲਝਣ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਹੋਰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਿੰਮਤ ਹਾਰਣ ਦੀ ਥਾਂ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟਕਰਾਅ ਨੂੰ ਇਕ ਇਸ਼ਾਰਾ ਸਮਝੋ ਕਿ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਸਥਿਰ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਕੇ ਹੋਰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਲੱਛਣ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਦੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਜ਼ਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸੂੰਗਣੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਗੋਲੀ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤਿੱਤਲੀ ਦਾ ਹੀ ਸੰਕੇਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕੀੜਾ ਸਵੇਰ-ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਧੁੰਦਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਸਾਰ ਕੇ ਆਰਾਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਪੱਖੇਦਾਰ ਜਾਂ ਜ਼ੋਰਾਂ ਨਾਲ ਕੰਗੇਦਾਰ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਲਗਭਗ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਪਿੱਪੜੀ ਹੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਦਿਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਰਾਤ। ਆਰਾਮ ਦੀ ਮੌਨਤ ਤੇ ਸਰਗਰਮੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੋਰ ਲਚਕੀਲੇ ਵਿਹਾਰ ਹਨ, ਜੋ ਤਾਪਮਾਨ, ਕਿਸਮ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਲੱਛਣ ਹੀ ਮੰਨੋ।

ਰੰਗ ਅਤੇ ਨਮੂਨਾ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਗੁਮਰਾਹ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਪਿੱਪੜੀਆਂ ਬੇਹੱਦ ਚਟਖਾਰੇਦਾਰ ਰੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉੱਡਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਹ ਦੁਰਾਘਾਤੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਤਿੱਤਲੀ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਐਸੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕੀਲਾ ਰੰਗ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਦੋਵੇਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤਿੱਤਲੀ ਵੱਲ ਧੱਕ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਣਾਵਟ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਪਿੱਪੜੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਅਣਪੱਕੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹਾ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਸਾਫ਼ ਤਸਵੀਰ ਲਓ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਪਾਸੇ ਵਾਲਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਇਕੱਠੇ ਆ ਜਾਣ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਫਿਰ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਇਸ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਦੇ ਅੰਤ, ਪਰਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਦੇ ਢੰਗ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਪਰਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਲੱਗਣ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ ਕੇ।

ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ, ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਸੇ-ਪੀਟੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਢਾਂਚਾਗਤ ਵਿਸਥਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੈਦਾਨੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵਾਰ ਪੂਰੀ ਪੱਕੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਪਾਣਾ ਹਕੀਕਤੀ ਨਹੀਂ। ਕਈ ਵਾਰ ਅਧੂਰੇ, ਅੱਧੇ-ਅੱਧੇ ਦਿੱਸਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਜੋੜ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ “ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਨੁਮਾਨ” ਬਿਲਕੁਲ ਵਾਜ਼ਿਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਯਕੀਨ ਦੀ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੋਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕਰ ਲਓ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਕ ਤਰਤੀਬਵਾਰ, ਤਰਕ-ਆਧਾਰਤ ਨਤੀਜੇ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਵੇ, ਨਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਇਕੋ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਲੱਛਣ ‘ਤੇ ਹੀ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿ ਜਾਓ।

ਨਤੀਜਾ

ਪਿੱਪੜੀ ਤੇ ਤਿੱਤਲੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਪਾਉਣਾ ਕਾਫ਼ੀ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਟੁੱਕੜੇ-ਟੁੱਕੜੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਇਕ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਂਚ ਸੂਚੀ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਰਾਂ ਦੀ ਮੌਨਤ ਵੇਖੋ, ਫਿਰ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਦੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਣਾਵਟ ਅਤੇ ਕੁੱਲ ਵਿਹਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰੋ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਵੱਜੋ ਸੂੰਗਣੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿਓ, ਆਪਣੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕਈ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ ਸਹਾਰਾ ਦਿਓ, ਅਤੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਦਾ ਸਮਾਂ ਤੇ ਰੰਗ ਨੂੰ ਮਦਦਗਾਰ, ਪਰ ਨਾ-ਫ਼ੈਸਲਾ-ਕੁਨ ਸੰਕੇਤ ਮੰਨੋ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਇਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਆਦਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬਾਗ ਜਾਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਣਪਛਾਤੇ ਪਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਿਮਾਨ ਕੁਝ ਸੈਕਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਚਾਨ ਖੋਲ੍ਹ ਦੇਣਗੇ।